Vietcombank (VCB) quý III/2026: lãi trước thuế 11.218 tỷ đồng, đi ngang cùng kỳ; chi phí dự phòng gấp gần 8 lần
Trong bài này

Vietcombank (VCB) công bố báo cáo tài chính hợp nhất quý III/2026 tối 30/10. Mã này có mặt ở bản tin tuần 26–30/10 với lợi nhuận quý III gần như đi ngang, và ở bản tin tuần 2–6/11 trong nhóm bị khối ngoại bán ròng nhiều nhất. Quý này đáng đọc kỹ vì hai con số đi ngược nhau: hoạt động kinh doanh tăng mạnh, nhưng gần như toàn bộ phần tăng thêm đã đi vào chi phí dự phòng.
Doanh nghiệp làm gì
Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) là ngân hàng thương mại do Nhà nước nắm cổ phần chi phối, cho vay và huy động vốn của cả cá nhân lẫn doanh nghiệp, và có thế mạnh lâu năm ở thanh toán quốc tế, tài trợ thương mại và kinh doanh ngoại hối. Phần lớn thu nhập đến từ chênh lệch giữa lãi cho vay và lãi trả cho người gửi tiền (thu nhập lãi thuần); phần còn lại là phí dịch vụ, lãi ngoại hối, chứng khoán và các hoạt động khác. Ngân hàng không có dòng "doanh thu thuần" hay "lợi nhuận gộp" như doanh nghiệp sản xuất, nên bảng dưới dùng tổng thu nhập hoạt động và lợi nhuận trước dự phòng.
Số quý III/2026
Đơn vị: tỷ đồng, báo cáo tài chính hợp nhất.
| Chỉ tiêu | Quý III/2026 | Quý III/2025 | Thay đổi |
|---|---|---|---|
| Thu nhập lãi thuần | 20.386 | 14.657 | +39,1% |
| Lãi thuần dịch vụ | 904 | 938 | −3,6% |
| Lãi thuần ngoại hối | 2.576 | 1.280 | +101,3% |
| Tổng thu nhập hoạt động | 25.431 | 18.052 | +40,9% |
| Chi phí hoạt động | 8.029 | 6.037 | +33,0% |
| Lợi nhuận trước dự phòng | 17.402 | 12.015 | +44,8% |
| Chi phí dự phòng rủi ro tín dụng | 6.184 | 776 | gấp 8,0 lần |
| Lợi nhuận trước thuế | 11.218 | 11.239 | −0,2% |
| Lợi nhuận sau thuế | 9.041 | 9.020 | +0,2% |
So với quý II/2026, lợi nhuận trước thuế quý III thấp hơn 35,6%. Chi phí dự phòng chiếm khoảng 35,5% lợi nhuận trước dự phòng của quý, cùng kỳ chỉ khoảng 6,5%.
Luỹ kế 9 tháng: tổng thu nhập hoạt động 72.983 tỷ đồng (+37,2%), trong đó thu nhập lãi thuần 57.179 tỷ đồng (+34,5%); chi phí dự phòng 9.180 tỷ đồng (gần gấp 4 lần); lợi nhuận trước thuế 40.440 tỷ đồng (+22,1%, cùng kỳ 33.133 tỷ đồng); lợi nhuận sau thuế khoảng 33.054 tỷ đồng (+24,4%).
Vì sao số đổi — theo báo cáo và giải thích được công bố
Lợi nhuận sau thuế quý III chỉ đổi +0,2% so với cùng kỳ, dưới ngưỡng 10% phải có văn bản giải trình riêng, và chưa tìm thấy văn bản giải trình nào của ngân hàng cho quý này. Đọc từ chính các dòng của báo cáo:
- Cộng vào: thu nhập lãi thuần tăng khoảng 5.729 tỷ đồng, lãi ngoại hối gấp đôi (+1.296 tỷ đồng), lãi hoạt động khác và chứng khoán kinh doanh tăng nhẹ.
- Trừ đi: chi phí dự phòng rủi ro tín dụng tăng khoảng 5.408 tỷ đồng, chi phí hoạt động tăng khoảng 1.992 tỷ đồng; lãi dịch vụ giảm nhẹ.
Về khoản dự phòng lớn, các bài báo đều dẫn lời Vietcap, không phải lời ngân hàng:
- Khoảng 5.000 tỷ đồng trong 6.184 tỷ đồng dự phòng quý III là cho một lô trái phiếu doanh nghiệp của một khách hàng ngành năng lượng. Lô này đã chuyển sang nợ xấu từ quý IV/2025 nhưng khi đó chưa trích đủ; quý III/2026 ngân hàng trích 100% giá trị (theo Vietcap, qua Người Quan Sát và CafeF).
- Biên lãi ròng (NIM) quý III là 3,09%, tăng 0,12 điểm phần trăm so với quý II; 9 tháng là 3,02%, tăng 0,45 điểm so với cùng kỳ, vì lợi suất tài sản tăng nhanh hơn chi phí huy động (theo Vietcap).
- Tín dụng quý III tăng 3,3% sau quý II gần như đứng yên (+0,2%), đưa mức tăng 9 tháng lên khoảng 8,4% theo Vietcap; theo báo cáo, cho vay khách hàng tăng 8,5% so với đầu năm.
Bảng cân đối: nợ xấu tăng, bao phủ giảm
Tại 30/9/2026, so với 31/12/2025:
- Nợ xấu (nhóm 3–5) tăng từ 9.714 lên 12.818 tỷ đồng (+32,0%); tỷ lệ nợ xấu từ 0,58% lên 0,71%. Tăng mạnh là nhóm 3 (từ 761 lên 2.571 tỷ đồng) và nhóm 4 (từ 302 lên 1.657 tỷ đồng); nhóm 5 gần như đứng yên (8.651 xuống 8.589 tỷ đồng). Nợ nhóm 2 (cần chú ý) từ 2.702 lên khoảng 4.995 tỷ đồng.
- Dự phòng rủi ro cho vay khách hàng tăng từ 24.980 lên 31.168 tỷ đồng (+24,8%), chậm hơn nợ xấu, nên tỷ lệ bao phủ nợ xấu giảm từ khoảng 257% xuống 243%.
- Cho vay khách hàng hơn 1,816 triệu tỷ đồng (+8,5%), tiền gửi khách hàng khoảng 1,78 triệu tỷ đồng (+6,5%) — tiền gửi tăng chậm hơn cho vay. Tổng tài sản 2,682 triệu tỷ đồng (+9,8%).
Ba dòng này nên đọc cùng nhau: lợi nhuận quý III đi ngang vì ngân hàng trích dự phòng nhiều, nhưng nợ xấu tăng nhanh hơn dự phòng, nên đệm bao phủ vẫn mỏng đi so với đầu năm.
Rủi ro báo cáo tự ghi
- Nợ nhóm 3 và nhóm 4 tăng nhiều lần trong 9 tháng (nhóm 3 khoảng 3,4 lần, nhóm 4 khoảng 5,5 lần) — đây là các khoản mới chuyển nhóm, có thể còn đi tiếp xuống nhóm 5.
- Tài sản bảo đảm khoảng 2,796 triệu tỷ đồng, trong đó bất động sản chiếm khoảng 72% — giá trị khoản vay phụ thuộc nhiều vào thị trường bất động sản.
- Nợ đã xử lý bằng dự phòng, theo dõi ngoài bảng khoảng 83.483 tỷ đồng (gốc 37.516, lãi 45.953).
- Phát hành giấy tờ có giá gần 47.400 tỷ đồng, tăng khoảng 75% so với đầu năm — nguồn vốn chi phí cao hơn tiền gửi.
- Theo Vietcap, tỷ lệ tiền gửi không kỳ hạn (CASA) cuối quý III là 33,1%, thấp hơn quý II 0,9 điểm và cùng kỳ 2,5 điểm.
- Báo cáo quý không được kiểm toán hay soát xét.
Nhận định của Vietcap
Theo báo cáo cập nhật của Chứng khoán Vietcap ngày 30/10/2026 (Người Quan Sát dẫn ngày 01/11, CafeF ngày 02/11):
- Khoản trích lập cho lô trái phiếu là ngoài dự kiến, vì ở các quý trước ngân hàng cho biết chất lượng tín dụng của khoản này vẫn tốt. Vietcap xem đây là trường hợp riêng lẻ, chưa làm thay đổi đánh giá tích cực của họ về chất lượng tài sản.
- Ngoài khoản ấy, Vietcap ghi nhận tăng trưởng tín dụng, NIM và thu nhập ngoài lãi đều tích cực; khoản dự phòng có thể khiến dự báo lợi nhuận năm 2026 của họ bị điều chỉnh giảm.
Điều đáng theo dõi quý tới
- Phát hành riêng lẻ: ngày 03/11/2026 ngân hàng công bố Ngân hàng Nhà nước đã chấp thuận tăng vốn điều lệ thêm tối đa 5.431 tỷ đồng bằng phát hành riêng lẻ (tối đa 6,5% số cổ phiếu, khoảng 543,1 triệu cổ phiếu) cho nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp; vốn điều lệ từ khoảng 83.557 lên khoảng 88.988 tỷ đồng nếu phát hành hết.
- Phát hành cổ phiếu tăng vốn hơn 1 tỷ cổ phiếu (khoảng 10.700 tỷ đồng) đã được Đại hội đồng cổ đông 2026 thông qua, dự kiến làm trong năm 2026; chưa công bố ngày chốt quyền.
- Báo cáo quý IV/2026 (hạn cuối tháng 1/2027): nợ nhóm 3–4 có chuyển tiếp xuống nhóm 5 không, chi phí dự phòng thay đổi ra sao, và tỷ lệ an toàn vốn (CAR) sau đợt phát hành — theo bài sơ kết 6 tháng của ngân hàng, CAR tại 30/6/2026 là 11,14%.
Nguồn: Vietstock — Vietcombank báo lãi trước thuế quý 3/2026 đi ngang, Markettimes, Mekong ASEAN, Thương Trường — nợ xấu theo nhóm, VnExpress, Người Quan Sát — nhận định Vietcap, CafeF — trích lập 5.000 tỷ đồng cho một lô trái phiếu, Vietstock — số quý III/2025, Vietstock — chấp thuận tăng vốn 5.431 tỷ đồng, Vietcombank — sơ kết 6 tháng 2026.
Góc nhìn của Mie
Mie DươngChuyên viên tư vấn tài chính tại VPBankS
Đọc báo cáo quý này, Mie thấy phần kinh doanh cốt lõi của Vietcombank vẫn chạy tốt: thu nhập lãi thuần tăng 39% và lợi nhuận trước dự phòng tăng gần 45%. Lợi nhuận trước thuế đi ngang là vì một khoản dự phòng lớn trong quý, mà theo Vietcap phần chính là cho một lô trái phiếu đã chuyển nợ xấu từ cuối năm ngoái. Điều Mie sẽ theo dõi ở quý IV là nợ nhóm 3 và nhóm 4 có tiếp tục tăng không, tỷ lệ bao phủ nợ xấu còn giữ quanh mức hiện tại không, và đợt phát hành riêng lẻ ngân hàng vừa được chấp thuận. Anh chị đang có cổ phiếu ngân hàng trong danh mục và muốn cùng đọc lại báo cáo quý III, cứ nhắn Mie qua Zalo nhé.